ИЕА предлага историско најголемо ослободување на нафта од стратешките резерви

11.03.2026
vesnik-fb-blue
vesnik-twitter-blue
ИЕА предлага историско најголемо ослободување на нафта од стратешките резерви

Овој потег би ги надминал 182 милиони барели нафта ослободени од членовите на ИЕА во две одделни изданија во 2022 година по целосната инвазија на Русија во Украина, објави „Гардијан“.

Предлогот беше презентиран на вонреден состанок во вторник на енергетските претставници од 32-те земји-членки на ИЕА, објави „Волстрит џурнал“, повикувајќи се на неименувани претставници. Тие се состанаа за да одлучат дали да ги активираат своите резерви за итни случаи. Се очекува земјите-членки да гласаат за планот во среда, но тој може да се одложи ако барем една членка се спротивстави на него.

Резерви за итни случаи

ИЕА одржува стратешки резерви на нафта како дел од систем за итни случаи дизајниран да им помогне на земјите да ги надминат кризите на цените на нафтата. Членовите на агенцијата, основана по нафтената криза на Блискиот Исток во 1970-тите, се должни да одржуваат резерви на сурова нафта доволни за најмалку 90 дена потрошувачка, кои можат да се пуштат на пазарот во случај на прекин на снабдувањето.

Вкупно, членовите на ИЕА имаат повеќе од 1,2 милијарди барели јавни резерви на нафта за итни случаи и дополнителни 600 милиони барели резерви што ги држи индустријата врз основа на владини обврски. Глобалните залихи на нафта и течен гас се попречени повеќе од една недела поради виртуелната блокада на Ормутскиот теснец, клучен морски пат долж Иран низ кој минува околу една петтина од светскиот сообраќај на нафта и гас.

Цената на суровата нафта од типот Брент значително флуктуираше во последните денови, накратко достигнувајќи 119,50 долари за барел во понеделник, ниво што не е видено од 2022 година. Во среда наутро беше објавено дека групата Г7 на водечките светски економии во принцип ја поддржува употребата на стратешките резерви на нафта за да се одговори на недостигот на снабдување и нестабилноста на пазарот.

Цената продолжува да расте

Министрите за енергија на седумте земји во вторникот одржаа видео состанок со шефот на ИЕА, каде што разговараа за можното ослободување на итни залихи на нафта за стабилизирање на ситуацијата, откако цените забележаа историски пораст во последните денови.

И покрај најавата, цената на нафтата продолжи да расте. Барел сурова нафта од типот Брент, која служи како меѓународна референтна вредност, се зголеми од околу 87,5 на повеќе од 91 долар. Ваквиот раст сугерира дека пазарите не се целосно убедени дека оваа мерка ќе биде доволна за ублажување на потенцијалните прекини во снабдувањето.

„Во соработка со ИЕА, внимателно ги следиме случувањата на енергетскиот пазар и ги координираме активностите во рамките на Г7 и со нашите меѓународни партнери, членови на ИЕА и пошироко“, се вели во соопштението на министрите за енергетика на групата Г7. Министрите на Г7 додадоа дека во принцип поддржуваат „преземање проактивни мерки за решавање на ситуацијата, вклучително и користење на стратешки резерви“.

© vreme.mk, правата за текстот се на редакцијата